20Σεπτέμβριος2017

A-energy

Βρίσκεστε εδώ: Home ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΑΝΕΛ 24/10/2012 Πάνελ Α

Επανεκκινώντας την ανάπτυξη. Διεθνές Χρηματοδοτικό Φόρουμ

Διατηρώντας τις επενδύσεις στην Ελλάδα «ζωντανές»

 «Η επενδυτική πρόκληση είναι η μεγαλύτερη πρόσκληση. Είναι το μεγάλο διακύβευμα της κρίσης κι έχει διπλή σημασία η με κάθε τρόπο υποστήριξη του Έλληνα επενδυτή, διότι βρίσκεται στο δρόμο χωρίς πολεμοφόδια, χωρίς τράπεζες, δάνεια, εγγυητικές, αλλά με την πρόκληση να μείνει παρών»…

Το παραπάνω μήνυμα αισιοδοξίας ταυτόχρονα όμως και βαθιάς αγωνίας σε σχέση με τις υπάρχουσες αλλά και τις υπό εξέλιξη επενδύσεις στην Ελλάδα που πρέπει πάση θυσία να παραμείνουν «ζωντανές», παρά τις πρωτοφανείς αντιξοότητες, απηύθυναν προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα υπουργεία Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, οι επενδυτές του ενεργειακού χώρου που έλαβαν μέρος στο χρηματοδοτικό φόρουμ με τίτλο “Η χρηματοδότηση των ενεργειακών επενδύσεων στην Ελλάδα και στην Ευρώπη”. Ειδικά σε σχέση με την ενέργεια, τονίστηκε ότι ο μόνος ίσως κλάδος της ελληνικής οικονομίας, που δεν έπαψε να προσελκύει επενδύσεις μέσα στην κρίση, μπορεί ακόμα και «λαβωμένος» να συμβάλει σημαντικά στην επανεκκίνηση της ανάπτυξης και στην βελτίωση του επενδυτικού κλίματος με την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει η στοιχειώδης ρευστότητα ή τουλάχιστον επαρκή για να την εξασφαλίσουν εναλλακτικά μέσα χρηματοδότησης.

Το διήμερο forum πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας “Επανεκκινώντας την Ανάπτυξη” και οι εργασίες του ολοκληρώθηκαν αργά χθες το απόγευμα, με τη συμμετοχή πλήθους επενδυτών, τραπεζικών στελεχών, τεχνοκρατών και πολιτικών αξιωματούχων.

Με βασικούς διοργανωτές τον Σύνδεσμο Επιχειρήσεων Ηλεκτρισμού Ελλάδας (ΣΕΗΕ), την Eurelectric και την ενεργό συμμετοχή της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα, των Υπουργείων Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕΠ) και της Παγκόσμιας Τράπεζας, το φόρουμ πραγματεύθηκε σε βάθος το καυτό θέμα της χρηματοδότησης απαντώντας στα εξής ερωτήματα:

Ποιος είναι ο ρόλος των επενδύσεων για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους; Στο σημερινό άνυδρο χρηματοδοτικό τοπίο είναι δυνατόν να χρηματοδοτηθούν επενδύσεις και ειδικότερα στον υποσχόμενο τομέα της ενέργειας; Μπορούν να ξεπεραστούν τα προβλήματα που προέρχονται από την υψηλή αστάθεια του ελληνικού οικονομικού περιβάλλοντος και με ποιο τρόπο; Ποια χρηματοδοτικά εργαλεία μπορούν να αναζητήσουν οι επενδυτές και σε ποιο βαθμό μπορούν έμμεσα να υποστηριχθούν σε επίπεδο ρευστότητας από τον Αναπτυξιακό Νόμο, τα επενδυτικά funds, τα ευρωπαϊκά προγράμματα του ΕΣΠΑ και ειδικότερα το Jessica; Ποια είναι επίσης, η «επόμενη μέρα» για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, μετά τα πρόσφατα μέτρα που «παγώνουν» την ανάπτυξη της αγοράς φωτοβολταϊκών σε συνδυασμό με την πλήρη απουσία χρηματοδότησης; Και τέλος, ποιες παραγωγικές επενδύσεις μπορούν να προκύψουν από τον ευρύτερο ενεργειακό τομέα με σημαντική προστιθέμενη αξία για την ελληνική οικονομία;

Στην εκδήλωση συνέπραξαν επίσης ο Σύνδεσμος εταιριών Φωτοβολταϊκών ΣΕΦ, ο Ελληνικός Σύνδεσμος Ανεξάρτητων Εταιρειών Ηλεκτρικής Ενέργειας ΕΣΑΗ, ο Ελληνικός Σύνδεσμος Ηλεκτροπαραγωγών από ΑΠΕ ΕΣΥΑΠΕ, η Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας ΕΛΕΤΑΕΝ και ο Σύνδεσμος Παραγωγών Ενέργειας με Φωτοβλοταϊκά ΣΠΕΦ.

 

Α. Περουλάκης, Αντιπροσωπεία Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα:

Έχει κλείσει το θέμα της εξόδου…

AperoulakisΑπευθύνοντας χαιρετισμό στην εκδήλωση εκ μέρους της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα, ο κ. Αργύρης Περουλάκης, προϊστάμενος τμήματος επικοινωνίας εταιρικών σχέσεων και ευρωπαϊκών δικτύων, επισήμανε ότι επείγει η υποχώρηση της απαισιοδοξίας για να ανακάμψει η χώρα. «Η Ευρωπαϊκή Ένωση περνά μια δύσκολη στιγμή», είπε, «δεν είναι η πρώτη φορά, αλλά θέλουμε να ελπίζουμε ότι σε έξι μήνες ή σε ένα χρόνο μπορεί να υπάρχει ένα νέο ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Η Ελλάδα πρέπει να συμμετάσχει ενεργά στις διαδικασίες για μια νέα Ευρώπη. Το θέμα της εξόδου έχει κλείσει». Αναφερόμενος ειδικότερα στο θέμα του Φόρουμ, ο κ. Περουλάκης σημείωσε ότι η ενέργεια γίνεται μέρος της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης από τη Συνθήκη της Λισσαβόνας και ότι έχει ιδιαίτερη σημασία να αναπτυχθεί ο κλάδος με ευρωπαϊκή και όχι αποκλειστικά εθνική προοπτική.

 

  Μ. Μασουράκης, Chief Group Economist Alpha Bank: Ανάκαμψη εδώ και τώρα

mmasourakisΑναφερόμενος στο μακροοικονομικό περιβάλλον για τις επενδύσεις ο κ. Μιχάλης Μασουράκης, επικεφαλής της Διεύθυνσης Οικονομικών Μελετών της Alpha Bank, κατέγραψε το «παζλ της ανάπτυξης και των προϋποθέσεων εξόδου από τη μεγαλύτερη ύφεση που έχει γνωρίσει η χώρα σε καιρό ειρήνης». Όπως χαρακτηριστικά τόνισε, «η κατάσταση δεν πάει πουθενά αν δεν ανακάμψει εδώ και τώρα η ελληνική οικονομία – κι όταν λέμε εδώ και τώρα, το εννοούμε. Το παζλ της ανάπτυξης απαιτεί μια χώρα ανταγωνιστική, φιλική προς την επιχειρηματικότητα, με σταθερό χρηματοοικονομικό περιβάλλον και αξιοποίηση των παραγωγικών δυνατοτήτων», για να προσθέσει: «Πολλά κομμάτια του παζλ της ανάπτυξης έχουν ήδη μπει στη θέση τους». Μεταξύ αυτών, η αλλαγή στάσης των Ευρωπαίων που εμφανίζουν μια συγκρατημένη αισιοδοξία για την εξέλιξη του ελληνικού προγράμματος, την αλλαγή στάσης του ΔΝΤ και της διευθύντριάς του Κριστίν Λαγκάρντ η οποία πρότεινε να δοθεί περισσότερος χρόνος στην Ελλάδα, οι εξαγορές και συγχωνεύσεις στο μέτωπο των τραπεζών που περιορίζουν την ανάγκη πολύ μεγάλων ανακεφαλαιοποιήσεων και δημιουργούν τραπεζικά ιδρύματα μεγάλου μεγέθους ικανά να αντιμετωπίσουν με επιτυχία τις σημερινές προκλήσεις. Για την συμπλήρωση του παζλ της ανάκαμψης, χρειαζόμαστε ακόμη την επικείμενη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζικών ιδρυμάτων που θα δημιουργήσει συνθήκες αποκατάστασης της υγείας της ελληνικής οικονομίας, τη λήψη των μέτρων των 13.5 δις για να έρθει η δόση των 31 δις, αλλά και την εμπροσθοβαρή εκταμίευση της δόσης για την εξόφληση των χρεών του δημοσίου προς τους προμηθευτές του ιδιωτικού τομέα και των εντόκων γραμματίων.

 

Ιδιωτικοποιήσεις με μειούμενο discount

Το κυριότερο κομμάτι του παζλ ωστόσο, κατά τον επικεφαλής οικονομολόγο της Alpha Bank, αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις. Είναι πολύ πιθανόν ότι οι πρώτες ιδιωτικοποιήσεις θα γίνουν με discount, εκτίμησε, όμως ότι με την πάροδο του χρόνου το discount θα μειώνεται. Τέλος, σημαντικό ρόλο θα παίξει η άμεση επανεκκίνηση των μεγάλων έργων υποδομής, ίσως σε μικρότερη κλίμακα σε σχέση με το παρελθόν και με τη βοήθεια του ΕΣΠΑ.

Το πιο ουσιαστικό σημείο πάντως για τον κ. Μασουράκη είναι ότι οι προβλέψεις για την ύφεση που κυριαρχούν σήμερα δεν πρέπει να θεωρούνται σίγουρες. Αν μπουν όλα τα κομμάτια του παζλ στη θέση τους, υπάρχει περίπτωση η ελληνική οικονομία να ανακάμψει. Αν όχι, θα αντιμετωπίσουμε σοβαρό πρόβλημα βιωσιμότητας της ελληνικής κοινωνίας.

 

…και σκληρή κριτική για την ανεργία

«Δεν είναι δυνατό να μιλάμε για ανάκαμψη με 30% ανεργία όπως προβλέπεται σε δύο χρόνια», είπε χαρακτηριστικά. Η ανάπτυξη της παραγωγικότητας της εργασίας μπορεί εύκολα να ξεπεράσει το 1.7% κατ’ έτος , όπως ήταν το 2011 και να πιάσει τα επίπεδα του 2.7%, όπως ήταν στο δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του 1990. Η αναδιάρθρωση των ΔΕΚΟ, των νοσοκομείων, η εφαρμογή της σύγχρονης τεχνολογίας παντού, θα βοηθήσουν. Όπως και η πλήρης απελευθέρωση της εργασίας που έχει ήδη συντελεστεί. Στο πλαίσιο αυτό ο ιδιωτικός τομέας μπορεί να αναδιοργανωθεί και κάθε επιχείρηση θα έχει τη δυνατότητα να αναδιατάξει τις δομές της. Η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας στα επόμενα χρόνια μπορεί να έρθει με τα εξαγώγιμα μεταποιημένα ή μη γεωργικά και κτηνοτροφικά προϊόντα, με προϊόντα ΠΟΠ, με τουρισμό υψηλού εισοδηματικού επιπέδου (κρουαζιέρες, σκάφη, μαρίνες, υδροπλάνα), με τις ΑΠΕ και τις συμβατικές πηγές ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των υδρογονανθράκων, και με την ανάπτυξη των μεταφορών για την Ανατολική και Δυτική Ευρώπη αλλά και τη Βόρεια Αφρική. Στο πλαίσιο αυτό, οι όποιες κρατικές επενδύσεις πρέπει να κατευθυνθούν στον τομέα, των υποδομών, των νοσοκομείων, των πανεπιστημίων κλπ και η έμφαση να αποδοθεί στην προσέλκυση ατόμων υψηλού εισοδηματικού επίπεδου και θα επιλέξουν να ζήσουν στην Ελλάδα όταν βγουν στην σύνταξη, κατέληξε ο κ. Μασουράκης. Όλα αυτά όμως δεν θα γίνουν με κρατικές επιδοτήσεις, αλλά με στήριξη του γενικότερου περιβάλλοντος. Οι ιδιώτες επενδυτές γνωρίζουν πού θα ρίξουν τα λεφτά τους και το θέμα είναι να μην εμποδίζονται».

 

 Ρ. Μωυσής, Αντιπρόεδρος ΙΟΒΕ: η αντιστροφή του κλίματος επείγει

3Στο ζητούμενο της ανάκαμψης εστίασε και ο κ. Ραφαήλ Μωυσής, αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), υπενθυμίζοντας ότι η Ελλάδα είναι η δεύτερη χώρα μετά την Εσθονία στη προσαρμογή και επικεντρώνοντας στην ανάγκη βελτίωσης του επενδυτικού κλίματος που, αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας. Όπως χαρακτηριστικά είπε: «Πρέπει να αντιληφθούμε ότι παρά τη μεγάλη ύφεση και τα προβλήματα που δημιουργεί, διανύουμε μια περίοδο κατά την οποία σημειώνεται βελτίωση της αξιοπιστίας της χώρας στο εξωτερικό. Αυτό αποτελεί όμως συνθήκη αναγκαία αλλά όχι ικανή. Ο επόμενος στόχος είναι η αντιστροφή του κλίματος απαισιοδοξίας που κυριαρχεί στην ελληνική κοινωνία. Βέβαια το κλίμα αυτό δεν είναι αδικαιολόγητο. Η καταναλωτική εμπιστοσύνη είναι αδύνατο να αυξηθεί όταν η χώρα βρίσκεται σε ύφεση για πέμπτη συνεχόμενη χρονιά και όταν η ανεργία έχει αγγίξει κάθε ελληνικό σπίτι. Όσο κατανοητό κι αν είναι όμως αυτό το κλίμα, τόσο επείγει η αντιστροφή του. Πρέπει να πειστούμε και να πείσουμε ότι θα μείνουμε εντός Ευρωζώνης. Πρέπει να υπάρξει αισιοδοξία για να ακολουθήσει ανάκαμψη. Διαφορετικά κανείς δεν θα επενδύσει στην Ελλάδα. Η διαδρομή είναι μαραθώνια, έχουμε όμως διανύσει αρκετά χιλιόμετρα. Οι θυσίες στις οποίες υποβλήθηκε και υποβάλλεται ο ελληνικός λαός δεν πήγαν εις μάτην. Πετύχαμε πολλά πράγματα: τη μεγαλύτερη μείωση του δημόσιου ελλείμματος σε χώρα της Ευρωζώνης, τη μεγαλύτερη μείωση του ελλείμματος ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, τη μείωση του πρωτογενούς ελλείμματος. Η Ελλάδα είναι η δεύτερη χώρα μετά την Εσθονία στη προσαρμογή».

 

Η βιωσιμότητα του χρέους εξαρτάται από τις επενδύσεις

Αναφερόμενος εξάλλου στο φλέγον ζήτημα της δυναμικής του ελληνικού χρέους, ο κ. Ραφαήλ Μωυσής τόνισε ότι το ΙΟΒΕ δεν υιοθετεί καμία συγκεκριμένη καμία εκτίμηση. Υπάρχει όμως ένα κοινό συμπέρασμα σε όλα: ότι η βιωσιμότητα του χρέους εξαρτάται από το ύψος των παραγωγικών επενδύσεων που θα γίνουν τα επόμενα χρόνια. «Έτσι, αν παραμείνουμε στο σημερινό ύψος επενδύσεων το χρέος θα κινηθεί περί το 125% ως το 2020. Αν υπάρξει μια κάποια αύξηση των επενδύσεων, όχι πολύ μεγάλη, θα βρεθεί κάτω του 120%, ίσως περί το 115%. Αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι με όλα τα σενάρια το χρέος κινείται πτωτικά από το 2013». Έτσι διασφαλίζεται η βιωσιμότητα του και γυρνά η ελληνική κοινωνία σε ένα επίπεδο σχετικής ευημερίας. «Η δημοσιονομική σταθεροποίηση και η εμφάνιση πρωτογενών πλεονασμάτων είναι πολύ πιο κοντά από όσο συνειδητοποιεί ο μέσος πολίτης», κατέληξε ο αντιπρόεδρος του ΙΟΒΕ. Σε ότι αφορά τον τομέα της ενέργειας είναι μεταξύ αυτών που προσφέρουν συγκριτικά πλεονεκτήματα. και δυνατότητες ανάπτυξης. Η επενδυτική πρόκληση όμως είναι η μεγαλύτερη πρόσκληση. Είναι το μέγα διακύβευμα της κρίσης κι έχει διπλή σημασία η με κάθε τρόπο υποστήριξη του Έλληνα επενδυτή, διότι βρίσκεται στο δρόμο χωρίς πολεμοφόδια, χωρίς τράπεζες, δάνεια, εγγυητικές, αλλά με την πρόκληση να μείνει παρών».

 

Μελέτη ΙΟΒΕ: Ο εθνικός στόχος για τις ΑΠΕ δεν θα επιτευχθεί

4Αίσθηση προκάλεσε εξάλλου και η μελέτη που εκπόνησε ο ΙΟΒΕ κατ΄εντολή του ΣΕΗΕ με θέμα την προώθηση των επενδύσεων στον τομέα του ηλεκτρισμού στο σημερινό περιβάλλον της κρίσης. Μια μελέτη, που όπως τόνισε ο πρόεδρος του ΣΕΗΕ κ. Ν. Χατζηαργυρίου είχε σαν στόχο της τη διερεύνηση των δημόσιων, ιδιωτικών και κοινοτικών πηγών χρηματοδότησης των ενεργειακών επενδύσεων και καταλήγει σε επτά εναλλακτικές προτάσεις. Παρουσιάζοντας τη μελέτη, ο κ. Γιώργος Μανιάτης, Υπεύθυνος Τμήματος Κλαδικών Μελετών ΙΟΒΕ, περιέγραψε τα βασικά στοιχεία της ελληνικής αγοράς ενέργειας που χαρακτηρίζεται από τον εθνικό στόχο για συμμετοχή ΑΠΕ στην ακαθάριστη ενέργεια που παράγεται στην Ελλάδα στο 20% ως το 2020, τη μεγέθυνση της ισχύος των θερμικών μονάδων με φυσικό αέριο, τις εξελίξεις στα μεγέθη των ΑΠΕ, όπου το επιχειρηματικό ενδιαφέρον διαπιστώνεται πολύ ισχυρό παρά την κρίση λόγω του ευνοϊκού πλαισίου στήριξης και τη μεγάλη ανάπτυξη των φωτοβολταϊκών έναντι της υστέρησης των αιολικών πάρκων. Έσπευσε να προσθέσει όμως ότι παρά τη σημαντική πρόοδο, ο εθνικός στόχος δεν φαίνεται δυνατό να επιτευχθεί ως το 2020, λόγω του έντονα αρνητικού οικονομικού περιβάλλοντος, όπου τον τόνο δίνουν η ύφεση, η ανεργία, η επενδυτική καθίζηση, ο υψηλός κίνδυνος της χώρας, η μειωμένη πρόσβαση σε κεφάλαια με αποτέλεσμα ανοδικές πιέσεις στα επιτόκια και αυξημένες εγγυήσεις και απαιτήσεις ιδίων κεφαλαίων, ενώ ισχυρά προβλήματα παραμένουν η αβεβαιότητα σε σχέση με τις εγγυημένες τιμές και οι αντιδράσεις των τοπικών κοινωνιών.

5Στο αρνητικό αυτό πλαίσιο, συνέχισε ο κ. Μανιάτης, οι επενδύσεις ΑΠΕ καλούνται να αναζητήσουν εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης από τις αγορές, το δημόσιο και τις κοινοτικές πηγές. Σε ό,τι αφορά τις δυνατότητες χρηματοδότησης από τον ιδιωτικό τομέα, η ελκυστικότητα των χρηματιστηρίων έχει υποχωρήσει αρκετά και μπορούν να αποτελέσουν κανάλι συγκέντρωσης κεφαλαίων μόνο για τις μεγάλες και εδραιωμένες επιχειρήσεις, ακόμη και γι’ αυτές όμως κάθε τέτοια προσπάθεια σήμερα δυσκολεύει εξαιτίας της μεγάλης πτώσης στις τιμές των ενεργειακών μετοχών. Παρομοίως, περιορισμοί υπάρχουν και στη λύση της άντλησης κεφαλαίων δια έκδοσης εταιρικών ομολόγων αφού λόγω του υψηλού δανεισμού οι σχετικές εκδόσεις έχουν υποχωρήσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια, ενώ το 2011 δεν εκδόθηκαν καθόλου ομόλογα από ελληνικές μη χρηματοπιστωτικές εταιρείες.

 

 Εξαγωγικές πιστώσεις και Ταμεία Επιχειρηματικών Κεφαλαίων

Εργαλεία που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από τις επενδυτές είναι οι εξαγωγικές πιστώσεις και τα ταμεία επιχειρηματικών κεφαλαίων που εστιάζουν στο τομέα της βιώσιμης ενέργειας. Αντίθετα, οι διακρατικοί μηχανισμοί στήριξης δεν είναι μια πιθανή πηγή χρηματοδότησης καθώς τα εθνικά σχέδια των διαφόρων ευρωπαϊκών κρατών προβλέπουν πλεόνασμα στις επενδύσεις από ΑΠΕ, άρα υπάρχει ενδεχόμενο υπερπροσφοράς και μηδενικών τιμών.

Στην Ελλάδα όπως και στα περισσότερα ευρωπαϊκά κράτη, σημείωσε το στέλεχος του ΙΟΒΕ, το πλαίσιο στήριξης των ΑΠΕ βασίζεται κυρίως στις εγγυημένες τιμές και στην προτεραιότητα που έχει η ενέργεια από ΑΠΕ για απορρόφηση από το σύστημα, δευτερευόντως όμως υπάρχει κι ο επενδυτικός νόμος που προβλέπει τη δυνατότητα φοροαπαλλαγών για  τις νέες επενδύσεις ΑΠΕ. Οι κοινοτικές πηγές χρηματοδότησης είναι μια ακόμη πηγή στήριξης μέσω επιχορηγήσεων και παροχής δανείων η οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί. Μεταξύ αυτών των πηγών περιλαμβάνονται το έβδομο Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης και το επιχειρησιακό πρόγραμμα “Επιχειρηματικότητα και Ανταγωνιστικότητα”, όπου εντάσσεται και το ΕΣΠΑ.

 

Οι Αναξιοποίητοι πόροι του ΕΣΠΑ

Ο σχεδιασμός του ΕΣΠΑ 2007-2013 είχε γίνει προ της κρίσης και αφορά κονδύλια 470 εκατ ευρώ. Είναι ενδιαφέρον, σημείωσε ο κ. Μανιάτης, να έχουμε κατά νου πως η απορρόφηση των κονδυλίων του ΕΣΠΑ από τις ενεργειακές επενδύσεις φτάνει το 56% έναντι 39% των υπόλοιπων τομέων, ενώ έχουν συμβασιοποιηθεί έργα που αντιστοιχούν στο 88% των πόρων του προγράμματος. Στο πλαίσιο αυτό έχει νόημα να γίνει ένας ανασχεδιασμός των ανεκμετάλλευτων πόρων του ΕΣΠΑ στα τρία χρόνια που απομένουν ως την λήξη του, το 2015, και να διοχετευτούν στην ενέργεια όπου υπάρχει μεγάλη απορρόφηση.

 

Οι επτά εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης

Τέλος, η μελέτη των ΕΣΗΕ και ΙΟΒΕ καταλήγει στις εξής προτάσεις:

Α) Βελτίωση πρόσβασης σε πόρους χρηματοδότησης και αξιοποίηση του ΕΣΠΑ για την προώθηση έργων. Β) Διεκδίκηση ενός πιο ενεργού ρόλου για την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕΠ). Γ) Σταθερότητα του συστήματος και του πλαισίου στήριξης των ΑΠΕ. Είναι απολύτως απαραίτητη εδώ η δέσμευση για σταθερότητα και προβλεψιμότητα, για αποφυγή των μέτρων με αναδρομική ισχύ και για ορθολογική στήριξη του κόστους των ΑΠΕ. Δ) Εξασφάλιση της βιωσιμότητας των διαχειριστών συστήματος και δικτύων. Ε) Βελτίωση του επενδυτικού περιβάλλοντος στις αδειοδοτήσεις. ΣΤ) Αξιοποίηση διακρατικών μηχανισμών και άλλων κοινοτικών εργαλείων. Ζ) Επιχειρηματικές και άλλες πρωτοβουλίες, με έμφαση στον τομέα της έρευνας και ανάπτυξης.

 

Σ. Σεϊμανίδης, Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας των ΑΠΕ: Αμοιβαίες Υποχωρήσεις για ρυθμίσεις με ανταποδοτικότητα

6Από τη δική του πλευρά, ο κ. Σάββας Σεϊμανίδης, μέλος ΔΣ του ΣΕΗΕ και Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας των ΑΠΕ (European Renewable Energy Federation), σχολιάζοντας τα συμπεράσματα της μελέτης συνόψισε τα βασικά χαρακτηριστικά του κλάδου των ΑΠΕ που τις καθιστούν κεντρικό άξονα της ενεργειακής πολιτικής. Οι ΑΠΕ, είπε, είναι παραγωγικές επενδύσεις με εξαγωγικές δυνατότητες, παράγουν εγχώρια προστιθεμένη αξία, ιδίως τα μικρά υδροηλεκτρικά, μολονότι εντάσεως κεφαλαίου δημιουργούν θέσεις εργασίας, μειώνουν σε τελική ανάλυση το κόστος του ρεύματος, όταν χωροθετούνται και αξιοποιούνται σωστά, είναι φιλικές προς το περιβάλλον, μειώνουν σημαντικά τις εισαγωγές καυσίμων και συμβάλλουν στην περιφερειακή ανάπτυξη. Αυτό που πρέπει να κρατήσουμε από τη συνολική εικόνα των ΑΠΕ στην Ελλάδα, συνέχισε ο κ. Σεϊμανίδης, είναι ότι μετά από μια σχετικά μεγάλη αρχική περίοδο καθυστερήσεων, καταγράφηκε δεκαπλασιασμός της εγκαταστημένης ισχύος ΑΠΕ μέσα σε λίγα χρόνια με επενδύσεις που προήλθαν από τον ιδιωτικό τομέα και οι οποίες στηρίχθηκαν από το σύστημα εγγυημένων τιμών. Το σύστημα των εγγυημένων τιμών λειτούργησε ως ένα πολύ θετικό κίνητρο γιατί βοήθησε τους επενδυτές να ξεπεράσουν άλλα, γραφειοκρατικά και μη εμπόδια, σήμερα όμως απειλείται από το πρόβλημα ρευστότητας. Ενδεικτικό του προβλήματος είναι ότι από τις αρχές του 2012 η καθυστέρηση των πληρωμών του ΛΑΓΗΕ προς τους παραγωγούς ΑΠΕ έχει φτάσει τους πέντε μήνες, τη στιγμή που εκείνοι υποχρεούνται να πληρώνουν όλες τις υποχρεώσεις τους, από ΦΠΑ μέχρι και τράπεζες, σε μηνιαία βάση. Κλείνοντας, ο κ. Σεϊμανίδης κατέθεσε ως μέλος του ΣΕΗΕ τέσσερις προτάσεις με σκοπό τη διασφάλιση της αξιοπιστίας της αγοράς των ΑΠΕ: Α) Να αντικατασταθεί ο σημερινός τρόπος υπολογισμού του κόστους των ΑΠΕ με έναν νέο που θα λαμβάνει υπόψη του το κόστος που μπορεί να αποφευχθεί. Β) Να μην επιβληθούν ειδικά τέλη στο κόστος λειτουργίας των ΑΠΕ ή άλλα μέτρα με αναδρομική ισχύ. Γ) Να στηριχθεί η κανονικοποίηση των πληρωμών. Δ) Να γίνουν αμοιβαίες υποχωρήσεις μεταξύ αγοράς και πολιτείας με ρυθμίσεις που θα έχουν ανταποδοτικότητα.

 

Γ. Κούβαρης, μέλος ΔΣ του ΣΕΗΕ: Έμφαση στην έρευνα και στην αναβάθμιση των δικτύων

Ο κ. Γιώργος Κούβαρης, μέλος ΔΣ του ΣΕΗΕ, Εμπορικός Διευθυντής της ΗΡΩΝ ΘΕΡΜΟΗΛΕΚΤΡΙΚΗ έβαλε στο τραπέζι τους όρους των συζητήσεων περί ενέργειας στην Ευρώπη σε όρους συστημάτων διανομής, ρόλου του διαχειριστή αλλά και ρόλου του καταναλωτή που δια των ηλεκτρονικών μετρητών πλέον ελέγχει τι ενέργεια καταναλώνει. Ένα δεύτερο ζήτημα που κατά τον ίδιο έχει προτεραιότητα είναι η διερεύνηση των τρόπων με τους οποίους μπορεί να αξιοποιηθεί η έρευνα και τεχνολογία που παράγεται στην Ελλάδα, η πολύ σημαντική δουλειά που έχουν κάνει τα ελληνικά πανεπιστήμια στα πλαίσια των ευρωπαϊκών προγραμμάτων και η οποία πρέπει να αξιοποιηθεί για να προσφέρει αισιοδοξία και να κρατήσει τα ελληνόπουλα στη χώρα. Τέλος, έμφαση πρέπει να αποδοθεί και στην αναβάθμιση των δικτύων μεταφοράς που αποτελεί προτεραιότητα σήμερα για όλη την Ευρώπη, έναν στόχο που στην Ελλάδα ουσιαστικά αφορά τη διασύνδεση των νησιών με την ηπειρωτική χώρα.

  

7

Ο συντονιστής του Α΄πάνελ κ. Γ. Κούβαρης, μέλος ΔΣ του ΣΕΗΕ, ο κ. Σ. Σεϊμανίδης, Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας των ΑΠΕ, ο κ. Ν. Χατζηαργυρίου, πρόεδρος του ΣΕΗΕ και ο κ. Γ. Μανιάτης, Υπεύθυνος Τμήματος Κλαδικών Μελετών του ΙΟΒΕ.