19Νοέμβριος2017

A-energy

Βρίσκεστε εδώ: Home ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ 2013 ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 ΠΑΝΕΛ 03/07/2013 Πάνελ A

Δεύτερη Μέρα Α΄ Πάνελ: Δημόσια και ιδιωτικά κτήρια στον αστερισμό της ενεργειακής αναβάθμισης

09

 

 

02Η κ. Μαργαρίτα Πετρολιάγκη, εκπρόσωπος της ειδικής υπηρεσίας επιθεωρητών ενέργειας του ΥΠΕΚΑ, παρουσίασε το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτηρίων και παρέθεσε μια σειρά από στοιχεία για την ενεργειακή απόδοση των ελληνικών κτηρίων, όπως προκύπτουν από τα στατιστικά δεδομένα του αρχείου ενεργειακών επιθεωρήσεων του ΥΠΕΚΑ.

Το εθνικό θεσμικό πλαίσιο έχει διαμορφωθεί πρωτίστως στη βάση κοινοτικών οδηγιών, με κύριο νόμο τον 4122/2013, ο οποίος ορίζει την ενεργειακή απόδοση κτηρίων και μια σειρά από άλλους νόμους που ορίζουν τα σχετικά με τις ενεργειακές επιθεωρήσεις και τους  ενεργειακούς επιθεωρητές. Ο νόμος 4122/2013 δίνει βασικές κατευθύνσεις για τις περιπτώσεις κατά τις οποίες πρέπει να εκδίδεται το πιστοποιητικό ενεργειακής απόδοσης (ΠΕΑ) και θεσπίζει ότι αυτό πρέπει να γίνεται μετά την ολοκλήρωση ή ανακαίνιση ενός  κτιρίου, κατά την πώληση και κατά την ενοικίαση. Προβλέπει επίσης ότι όλα τα νέα κτήρια πρέπει να είναι κτήρια σχεδόν μηδενικής κατανάλωσης ενέργειας και να καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες τους από ΑΠΕ. 

Η ειδική υπηρεσία επιθεωρητών ενέργειας του ΥΠΕΚΑ καταρτίζει μητρώο ενεργειακών επιθεωρήσεων, από όπου διαπιστώνουμε ότι μέχρι σήμερα έχουν εκδοθεί στην Ελλάδα 380.000 ενεργειακά πιστοποιητικά. Τα περισσότερα εξ αυτών έχουν εκδοθεί για κτήρια που κτίσθηκαν στο διάστημα 1960-1980 και ως επί το πλείστον καλύπτουν λόγους ενοικίασης. Τα κτήρια κατατάσσονται σε ενεργειακές κατηγορίες με βάση την ενεργειακή τους κατανάλωση, οι οποίες ξεκινούν από την «Α+», κατηγορία που περιγράφει κτήρια με σχεδόν μηδενική κατανάλωση και φτάνουν ως την «Η», η οποία περιγράφει τα πιο ενεργοβόρα κτίρια. Αν δούμε την ενεργειακή κατάταξη των κτηρίων, συνέχισε η κ. Πετρολιάγκη, διαπιστώνουμε ότι τα κτήρια που οικοδομήθηκαν τις δεκαετίες του 1960 και το 1970 ανήκουν ως επί το πλείστον στην κατηγορίες Η και Ζ, τα κτήρια της δεκαετίας του 2000 στις κατηγορίες Γ και Δ ενώ τα πιο πρόσφατα κτήρια είναι καλύτερα.

Τα περισσότερα ΠΕΑ (πιστοποιητικά ενεργειακής απόδοσης) έχουν εκδοθεί στην Νομαρχία Αθηνών, τη Θεσσαλονίκη και την Ανατολική Αττική. Οι περισσότερες χρήσεις αφορούν πολυκατοικίες, μονοκατοικίες, γραφεία και καταστήματα. Αντίθετα, για τα δημόσια κτήρια έχουν εκδοθεί λίγα πιστοποιητικά, συνήθως για ένταξη σε προγράμματα ΕΣΠΑ. Εύκολα διαπιστώνεται ότι οι μονοκατοικίες είναι πιο ενεργοβόρες κατασκευές σε σχέση με τις πολυκατοικίες. Όπως και ότι τα νοσοκομεία είναι πιο ενεργοβόρα έναντι των άλλων δημοσίων κτηρίων. Αυτό που θα ήθελα να κρατήσουμε, κατέληξε η Μ. Πετρολιάγκη, είναι ότι το κτηριακό απόθεμα της Ελλάδας είναι εξαιρετικά ενεργοβόρο και υπάρχουν τεράστιες δυνατότητες ενεργειακής αναβάθμισης και εξοικονόμησης ενέργειας. 


«Η ενεργειακή αναβάθμιση είναι υποχρέωση ή αναγκαιότητα;»

03 ο κ. Ανδρέας Ανδρουτσόπουλος, προϊστάμενος εργαστηρίου ενεργειακών μετρήσεων του τμήματος κτηρίων του ΚΑΠΕ.  Είναι εκπληκτικό, παρατήρησε, ότι ο μεγαλύτερος καταναλωτής τελικής ενέργειας για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι τα κτήρια τα οποία  απορροφούν το 39% της ενέργειας. Γι’ αυτό είναι σημαντική η ενεργειακή τους αναβάθμιση.  

Η ενεργειακή αναβάθμιση θα πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα γιατί οδηγεί σε  εγγυημένη μείωση των ενεργειακών αναγκών των κτηρίων, γιατί παράγει κέρδη που εν τέλει φτάνουν στην τσέπη του πολίτη, του δήμου και της χώρας αλλά και γιατί υπάρχουν η απαιτούμενη τεχνολογία και τεχνογνωσία.

Ο κ. Ανδρουτσόπουλος περιέγραψε τις κύριες εφαρμογές ενεργειακής αναβάθμισης οι οποίες αφορούν:

Α. Το κέλυφος του κτηρίου (θερμική θωράκιση των αδιαφανών και διαφανών επιφανειών,  καλύτερος έλεγχος της προσπίπτουσας ηλιακής ακτινοβολίας – τοιχοποιίες, παράθυρα, οροφές, στέγες, δάπεδα κλπ).

Β. Τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις (βελτίωση της υπάρχουσας κατάστασης με παρεμβάσεις στο σύστημα κεντρικής θέρμανσης λέβητα - καυστήρα, σωληνώσεις, θερμαντικά σώματα, κλιματιστικές μονάδες, συστήματα φωτισμού κλπ).

Επιπλέον τούτων, συνέχισε, υπάρχουν νέα υλικά με βελτιωμένα χαρακτηριστικά (π.χ. οπτόπλινθοι αντί τούβλων, βαφές, συστήματα κουφωμάτων κλπ) που βοηθούν την εξοικονόμηση ενέργειας, ενώ σημασία πρέπει να αποδοθεί και στην ανάρτηση ετικετών πάνω στις οικιακές συσκευές που καταναλώνουν ηλεκτρική ενέργεια. 

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα πρόσφατης παγκόσμιας έρευνας, δήλωσε ο προϊστάμενος του ΚΑΠΕ, οι εταιρείες δίνουν όλο και μεγαλύτερη προσοχή σε θέματα ενεργειακής αναβάθμισης,. Οι τεχνολογίες που ενδιαφέρουν τον κόσμο είναι κατά σειρά η αντικατάσταση των συστημάτων φωτισμού (70%), η βελτίωση των συστημάτων θέρμανσης-ψύξης- κλιματισμού-αερισμού (50%), οι επεμβάσεις στο κέλυφος του κτηρίου (32%) και οι τεχνολογίες έξυπνων κτηρίων (25%). Επιπλέον τούτου, ο κόσμος θεωρεί ως βασικά θετικά κίνητρα κατά σειρά την έκπτωση φόρου (25%), τη χρηματοδότηση με χαμηλό επιτόκιο (16%) και την ενίσχυση της αυστηρότητας των κανόνων (15%).

Ο κ. Ανδρουτσόπουλος έκλεισε την ομιλία του παρουσιάζοντας δύο έργα που έχει δουλέψει το ΚΑΠΕ προκειμένου να στηρίξει την ενεργειακή αναβάθμιση των κατοικιών. Το ένα  εξ αυτών αφορά τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων στο πλαίσιο του κοινοτικού έργου Request, η οποία περιλαμβάνει ποιοτικές συστάσεις ενεργειακής βελτίωσης, πληροφορίες για υλικά, τεχνικούς κλπ. Το δεύτερο αφορά το πρόγραμμα “Χτίζοντας το μέλλον”,  ένα πιλοτικό πρόγραμμα για την αναβάθμιση του κτηριακού αποθέματος της χώρας, το οποίο προσπαθεί να συνδέσει το παραγωγικό-εμπορικό κομμάτι με τους ενδιαφερόμενους πολίτες. Στα πλαίσια του έργου αυτού έχει δημιουργηθεί ένας ιστότοπος για την ενημέρωση του κοινού, το www.ktizontastomellon.gr , που περιλαμβάνει τη νομοθεσία, την ανάδειξη των σημείων όπου μπορούν να γίνουν παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης (π.χ. αντικατάσταση κουφωμάτων, μονών υαλοπινάκων, εγκατάσταση κεντρικών θερμάνσεων, θερμομόνωση οροφής κλπ), αφορά τόσο κατοικίες όσο και εμπορικά κτήρια και στοχεύει να πετύχει έναν αριθμό 150.000 παρεμβάσεων ενεργειακής αναβάθμισης μέσα στα επόμενα χρόνια.

01Ο κ. Κωνσταντίνος Ιωαννίδης, δήμαρχος Βριλησσίων, περιέγραψε μια σειρά από έργα βιοκλιματικού σχεδιασμού που έχει σχεδιάσει και ολοκληρώσει η δημοτική αρχή Βριλησσίων. Στα Βριλήσσια έχουμε δραστηριοποιηθεί στην αναζήτηση κατασκευαστικών λύσεων που περιλαμβάνουν τρόπους εξοικονόμησης της ενέργειας, είπε. Περί τα τελευταία 10 χρόνια ο δήμος έχει επενδύσει σε μια σειρά εφαρμογών εξοικονόμησης της ενέργειας που περιλαμβάνουν: φωτισμό με φωτοβολταϊκά σε πλατείες και πάρκα, χρήση λαμπτήρων εξοικονόμησης και αυτομάτων συστημάτων φωτισμού που επιτρέπουν να αναπροσαρμόζεται ο φωτισμός αναλόγως των γενικών συνθηκών με στόχο την εξοικονόμηση, δημιουργία παιδικού σταθμού με φυτεμένη στέγη για τη βελτίωση της ψύξης το καλοκαίρι, δημιουργία ποδηλατοδρόμων που συνδέουν τα Βριλήσσια με τους σταθμούς του μετρό και του προαστιακού και που έχουν φτιαχτεί από ειδικά υλικά  τα οποία περιορίζουν την ανάκλαση θερμότητας στο περιβάλλον. Όλα αυτά τα έργα πραγματοποιήθηκαν από μια ομάδα 10 μηχανικών της τεχνικής υπηρεσίας του δήμου, χάρη στην πολύτιμη βοήθεια του ΚΑΠΕ και στο πλαίσιο του Συμφώνου των Δημάρχων το οποίο περιλαμβάνει εκατοντάδες δήμους της Ευρωπαϊκής Ένωσης οι οποίοι έχουν δεσμευτεί να πετύχουν τους ευρωπαϊκούς στόχους μείωσης των εκπομπών αερίων ρύπων κατά 20% ως το 2020. 

Θέλω να προσθέσω λίγα λόγια και για τις δυσκολίες που αντιμετωπίσαμε, συνέχισε ο δήμαρχος Βριλησσίων. Πολλές φορές όταν ξεκινάς ένα έργο δεν γνωρίζεις πού βρίσκονται τα δίκτυα της ΔΕΗ, της ΕΥΔΑΠ κλπ. Επίσης: δεν μπορείς να είσαι σίγουρος για τις μετρήσεις σου γιατί οι μετρήσεις της ΔΕΗ γίνονται πολύ αραιά. Υπάρχει κι ένα θέμα με όλη αυτή τη συκοφάντηση της τοπικής αυτοδιοίκησης ως διεφθαρμένης. Ωστόσο το μείζον πρόβλημα για μας προέρχεται από τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το Ελεγκτικό Συνέδριο, το δικαστικό σώμα που ελέγχει τις δαπάνες του δημοσίου και της τοπικής αυτοδιοίκησης. Υπάρχει μια ρύθμιση που δεν επιτρέπει σε δήμους με οργανωμένη τεχνική υπηρεσία να συμβάλλονται με τεχνικές εταιρείες, κι αυτό έχει ως συνέπεια δαπάνες αμοιβών προς τεχνικές εταιρείες που θα αναλάβουν μια μελέτη ενεργειακής αναβάθμισης να απορρίπτονται από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Αυτό όμως προκαλεί ανάσχεση των χρηματοδοτήσεων από το ΕΣΠΑ και είναι μείζον πρόβλημα καθώς, υπό τις σημερινές συνθήκες, οι δήμοι δεν μπορούν να αντλήσουν πόρους από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων καθώς έχει περιοριστεί πολύ και έχουν στη διάθεσή τους για έργα μόνο το ΕΣΠΑ και το Jessica.

04Άλλος ένας δήμος που έχει υπογράψει το ευρωπαϊκό Σύμφωνο των Δημάρχων – το οποίο  έχει το πλεονέκτημα να αποδίδει μετρήσιμα αποτελέσματα – είναι ο δήμος Ρεθύμνου. Σύμφωνα με τον κ. Νίκο Κονταξάκη, αντιδήμαρχο Ρεθύμνου, οι πολιτικές εξοικονόμησης ενέργειας και εξομάλυνσης του ενεργειακού αποτυπώματος έχουν καταστεί βασική προτεραιότητα του δήμου Ρεθύμνου όπου σχεδιάζεται η υλοποίηση μιας σειράς έργων με άξονα τα δημοτικά κτίρια και εγκαταστάσεις, τα οικιακά κτίρια, το δημοτικό φωτισμό κλπ για το διάστημα 2014-2020. Το Ρέθυμνο έχει ήδη ποδηλατόδρομο μήκους 8 χλμ. που το καλοκαιρινό εξάμηνο διπλασιάζεται χάρη σε ειδικές κυκλοφοριακές ρυθμίσεις που τίθενται σε ισχύ, ενώ προετοιμάζει ένα πρόγραμμα διαχείρισης ενοικιαζόμενων δημοτικών ποδηλάτων. Ο δήμος Ρεθύμνου έχει δημιουργήσει «πράσινο ταμείο» που εξετάζει προτάσεις για αλλαγή φωτιστικών σωμάτων και λαμπτήρων, ετοιμάζει την κατασκευή ενός υπόγειου πάρκινγκ στο κέντρο της πόλης αμιγώς από την τεχνική του υπηρεσία και με χρηματοδότηση από το πρόγραμμα Jessica, αντλεί πόρους από το πρόγραμμα “Εξοικονομώ” για την ενεργειακή αναβάθμιση ενός σχολείου, ενώ επεξεργάζεται κι άλλα σχέδια που προάγουν την εξοικονόμηση ενέργειας σε  δημοτικά σχολεία και νηπιαγωγεία, κατέληξε ο αντιδήμαρχος.

 

05Άλλος ένας πράσινος δήμος της Κρήτης είναι ο δήμος Μαλεβιζίου, για τις δραστηριότητες του οποίου μίλησε ο κ. Δημήτρης Σαμψών, σύμβουλος του δημάρχου και υπεύθυνος για την ομάδα Πράσινο Χωριό. «Ο δήμος Μαλεβιζίου είναι ένας καινούργιος καλλικρατικός δήμος που κληρονόμησε πολλά καλά και πολλά κακά. Διαθέτουμε ένα από τα σπουδαιότερα τουριστικά κέντρα της Κρήτης, φυσικό περιβάλλον με φαράγγια, οροπέδια, υψίπεδα, αναπτυγμένη και υψηλής ποιότητας γεωργική και κτηνοτροφική παραγωγή. Έχουμε κληρονομήσει όμως κι αμαρτίες: τον μεγαλύτερο ΧΥΤΑ της Κρήτης που δέχεται το 20% των στερεών αποβλήτων του νησιού και το ένα από τα τρία εργοστάσια της ΔΕΗ το οποίο  ενοχοποιείται για μεγάλη μόλυνση» είπε ο κ. Σαμψών. Οι στόχοι του δήμου Μαλεβιζίου είναι η προστασία του περιβάλλοντος, η προώθηση της πράσινης ενέργειας και η βέλτιστη χρήση των ενεργειακών πόρων. Έχει υπογράψει κι αυτός το Σύμφωνο των Δημάρχων όπως και πολλοί άλλοι δήμοι της Κρήτης ενώ συμμετέχει και στα προγράμματα του ΚΑΠΕ. «Ένα έργο για το οποίο πήραμε πρόσφατα έγκριση επί της αρχής ήταν μια προκήρυξη του ΚΑΠΕ για τις πράσινες αγροτικές κοινότητες», συνέχισε ο κ. Σαμψών. «Επιλέχθηκαν επτά χωριά από όλη την Ελλάδα για να μηδενίσουν το ενεργειακό τους αποτύπωμα κι ένα από αυτά ήταν δικό μας. Είμαστε περήφανοι γι’ αυτό και θέλουμε η δράση να παράγει ένα case study για τους πολίτες μας ώστε να αντιληφθούν ότι οι πολιτικές εξοικονόμησης ενέργειας έχουν σημασία».

Επιβεβαιώνοντας τα λόγια του δημάρχου Βριλησσίων για τα προβλήματα χρηματοδότησης των δήμων που προκύπτουν από τους περιορισμούς του Ελεγκτικού Συνεδρίου, ο κ. Σαμψών δήλωσε πως και για το δήμο Μαλεβιζίου έχει προκύψει ανάλογο πρόβλημα. «Οι τεχνικές μας υπηρεσίες είναι στελεχωμένες με πολύ καλά καταρτισμένο προσωπικό αλλά δεν αρκεί. Τα 10 άτομα που έχουμε δεν επαρκούν ούτε σαν δυναμικότητα ούτε σαν έμψυχο υλικό. Εδώ υπάρχει ένα σοβαρό πρόβλημα: θέλουμε σαν κοινωνία την απορρόφηση των πόρων του ΕΣΠΑ αλλά αν δεν υπάρχουν άνθρωποι να κάνουν τις μελέτες, δεν θα υπάρξει απορρόφηση. Προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα όσο γίνεται καλώντας δημότες σε εθελοντική βοήθεια. Αυτή τη στιγμή έχουμε δημότες μηχανικούς που κάνουν δωρεάν μελέτες για ένα βιοκλιματικό σχολείο προκειμένου ο δήμος να το διεκδικήσει», κατέληξε ο κ. Σαμψών. 

06«Θα επαναφέρω την κουβέντα στο πολιτικό επίπεδο», είπε ο κ. Τάκης Γρηγορίου, υπεύθυνος του ελληνικού γραφείου της Greenpeaceπου ακολούθησε στο πάνελ. «Όλοι αναγνωρίζουμε τη σημασία της εξοικονόμησης ενέργειας, ωστόσο διαχρονικά δεν της έχουμε αποδώσει την πραγματική της σημασία. Εγκαταλείψαμε το Εθνικό Σχέδιο Εξοικονόμησης Ενέργειας. Το πρόγραμμα ‘Κτίζοντας το Μέλλον’, αν και σημαντικό, δεν υποστηρίχθηκε επαρκώς. Γενικότερα ποτέ δεν τα υποστηρίξαμε σωστά όλα αυτά, ούτε και με τα σωστά χρηματοδοτικά εργαλεία. Παλαιότερα τόνιζα τη σημασία των φορολογικών κινήτρων και έλεγα να μην δώσουμε λεφτά από τον ευρωπαϊκό κορβανά. Υπό τις σημερινές συνθήκες ανθρωπιστικής κρίσης και μετά από μια χρονιά όπου όντως κάναμε πολλή εξοικονόμηση ενέργειας, αλλά αυτό επειδή δεν είχαμε να αγοράσουμε πετρέλαιο και νοικοκυριά της Αθήνας βρέθηκαν να έχουν εσωτερική θερμοκρασία 6-7 βαθμούς σε έναν ήπιο χειμώνα επειδή τα σπίτια δεν έχουν θερμομόνωση, λέω ναι: πρέπει να χρησιμοποιήσουμε το ΕΣΠΑ. Πώς όμως είναι δυνατό να βρίσκουμε 7 δις για τους αυτοκινητόδρομους και να μην έχουμε λεφτά για εξοικονόμηση ενέργειας;», αναρωτήθηκε ο εκπρόσωπος της Greenpeace. ¨

«Θέλω να σταθώ στο πόσο σημαντική είναι η εξοικονόμηση ενέργειας σαν επένδυση», πρόσθεσε ο κ. Γρηγορίου. «Αυτή πρέπει να είναι η προτεραιότητά μας στην Ελλάδα του 2013 και όχι σε νέους αυτοκινητόδρομους ούτε στην εξόρυξη χρυσού. Νοιαζόμαστε αν θα ανακαλύψουμε 500.000 βαρέλια πετρέλαιο στον Πατραϊκό αντί να κάνουμε ενεργειακή αναβάθμιση για 1 εκατομμύριο κτηρίων… Θα έπρεπε να υπάρχει πολιτική βούληση και η ενεργειακή αναβάθμιση να είναι προτεραιότητα. Το χρηματοδοτικό πρόβλημα έρχεται  δεύτερο, το πρώτο είναι η πολιτική βούληση και πολιτική βούληση δεν υπάρχει. Πιστεύω ότι κάποια στιγμή θα καταλάβουμε ότι η εξοικονόμηση ενέργειας πρέπει να γίνει εθνική στρατηγική επιλογή. Και όσο γρηγορότερα το καταλάβουμε τόσο καλύτερα γιατί υπό τις παρούσες συνθήκες θα μας αποδώσει σημαντικά μεγάλα οικονομικά, αναπτυξιακά και κοινωνικά οφέλη», κατέληξε ο εκπρόσωπος της Greenpeace.

07Ο κ. Ιωάννης Oρφανός, διευθυντής τμήματος της Green Value Associates, εταιρείας συμβούλων επενδύσεων με έδρα το Λονδίνο, παρουσίασε μια πρόταση επενδυτικής πολιτικής για το δημόσιο. Γενικά μιλώντας, είπε, όταν μιλάμε για αγορά έργων ενεργειακής αποδοτικότητας, μιλάμε για έργα σε δημόσια κτήρια. Στις ΗΠΑ οι πελάτες ενεργειακών υπηρεσιών είναι κατά 90% ο δημόσιος τομέας (σχολεία, πανεπιστήμια, νοσοκομεία, κυβερνητικά κτήρια).

Το δημόσιο, ως πολύ μεγάλος ιδιοκτήτης ακίνητης περιουσίας, πρέπει να ξεκινήσει με τον προσδιορισμό ενός οράματος: π.χ. να χρησιμοποιεί για τις ανάγκες του ένα χαρτοφυλάκιο ακίνητης περιουσίας που θα βρίσκεται στην κατάλληλη γεωγραφία και θα καλύπτει τις ανάγκες του με το βέλτιστο κόστος. Ακολουθεί η χάραξη της στρατηγικής, κατά την οποία πρέπει να γίνουν κατανοητά τα παραδοσιακά θέματα διαχείρισης κινδύνων (τεχνικών, οικονομικών και νομικών). Σε δεύτερο στάδιο πρέπει να προχωρήσει σε καταγραφή και αξιολόγηση δεδομένων με κριτήρια γεωγραφικά και λειτουργικά και να χωρίσει τα κτήρια σε κύρια και δευτερεύοντα, όπου τα κύρια θα είναι εκείνα που θα χρησιμοποιήσει ενώ τα δευτερεύοντα δεν θα καλύπτουν τις ανάγκες του. Τα δευτερεύοντα μπορεί να τα δώσει σε άλλες χρήσεις π.χ. σε ΟΤΑ, σε συμπράξεις με ιδιώτες.  Για  όσα κτήρια διακρατήσει, θα πρέπει να προχωρήσει σε δράσεις βελτίωσης του λειτουργικού τους κόστους ώστε να τα κάνει πιο αποδοτικά. Κι εδώ θες μια αξιολόγηση της ενεργειακής κατανάλωσης των κτιρίων, τόνισε ο κ. Ορφανός. Είναι σημαντικό να υπάρχει ενεργειακή στρατηγική, συνεννόηση με τους προμηθευτές και ευέλικτα συμβόλαια. Έτσι εξορθολογίζεται η ενεργειακή κατανάλωση και το ενεργειακό κόστος. Πρέπει επίσης να υπάρχει ένα επιχειρησιακό σχέδιο που δεν θα αλλάζει όταν αλλάζει η διοίκηση. Και δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι σε κάθε επιχειρησιακό σχέδιο υπάρχουν το στάδιο του σχεδιασμού, η πιλοτική εφαρμογή και η πλήρης εφαρμογή.

Σε ό,τι αφορά τα συζητούμενα προβλήματα χρηματοδότησης, συνέχισε ο κ. Ορφανός, είναι αλήθεια ότι η ενεργειακή  εξοικονόμηση απαιτεί χρηματοδότηση στην αρχή για να κάνεις απόσβεση σε βάθος χρόνου. Στην Ελλάδα υπάρχει πρόβλημα χρηματοδότησης επειδή είναι μειωμένες οι δημόσιες επενδύσεις και οι πόροι των δήμων. Οπότε όντως είναι ιδιαιτέρως χρήσιμοι οι πόροι του ΕΣΠΑ και το πρόγραμμα Jessica. “Για μένα ως εταιρεία ωστόσο το πιο σημαντικό είναι η αναπτυξιακή διάσταση των προγραμμάτων ενεργειακής αναβάθμισης. Υπάρχουν πολλά οφέλη: μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης των δημόσιων κτιρίων, βελτίωση της ποιότητας εργασίας των ανθρώπων που δουλεύουν μέσα, αύξηση χρήσης ανακυκλώσιμων και ήπιων μορφών ενέργειας, κέρδη σε επίπεδο τεχνογνωσίας και ανταγωνιστικότητας, ανάπτυξη ελληνικής τεχνογνωσίας σε συστήματα ενεργειακού σχεδιασμού, ενδυνάμωση εγχώριας βιομηχανίας δομικών υλικών, τόνωση της οικοδομικής δραστηριότητας, αύξηση της προσφοράς εργασίας», κατέληξε ο διευθυντής της GVA.

08Ο κ. Θάνος Νιφόρος, χρηματοοικονομικός σύμβουλος, ασχολούμενος με επενδύσεις χαρτοφυλακίου και χρηματοδότηση ενεργειακών έργων στην Ελλάδα και το εξωτερικό, παρουσίασε κάποιες βασικές τάσεις της ενεργειακής αναβάθμισης, όπως προκύπτουν από εκθέσεις και ευρήματα από την αγορά. Κάθε χώρα έχει τις δικές της δομές και τρόπους προώθησης της ενεργειακής αναβάθμισης, είπε, όμως αυτό που διαπιστώνεται ευρύτερα είναι η τάση ανάδειξης του «πράσινου κτηρίου» σε μακροπρόθεσμη και διεθνούς εμβέλειας επιχειρηματική ευκαιρία. Αυτό συμβαίνει επειδή οι εταιρείες βλέπουν θετικά την ενεργειακή αναβάθμιση γιατί πιστεύουν ότι έχει θετικές επιπτώσεις στο branding τους, τη διαμόρφωση μιας εταιρικής εικόνας που δείχνει «ότι κάνουμε το σωστό» αλλά και γιατί αντιλαμβάνονται την αξία της ίδιας της εξοικονόμησης που ανεβάζει την αξία των κτηρίων. Κοινωνικοί παράγοντες που συνυπολογίζονται είναι η προώθηση της υγείας και ευεξίας των εργαζομένων, η μείωση της κατανάλωση ενέργειας, ο περιορισμός της ρύπανσης εσωτερικών χώρων, η εξοικονόμηση νερού. Όλοι αυτοί είναι παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη για να αποφασισθεί αν θα χρηματοδοτηθεί ένα πρόγραμμα.   

«Και τι μας λένε τα ευρήματα από την αγορά για τους λόγους που μπορεί να εμποδίζουν την επενδυτική συμμετοχή στη ενεργειακή αναβάθμιση πράσινων κτιρίων;» συνέχισε ο κ. Νιφόρος. Για το δημόσιο τομέα ένας συνήθης αποτρεπτικός παράγοντας είναι ο μη έλεγχος του συστήματος από τον δημόσιο οργανισμό. Για τα έργα του βιομηχανικού τομέα βασικό εμπόδιο είναι η πίστη των βιομηχανιών ότι μπορούν να κάνουν ενεργειακή αναβάθμιση μόνες τους π.χ. με αλλαγές στην παραγωγή ή με μεταφορά γραμμών παραγωγής.  Για τα έργα του οικιστικού τομέα το πρόβλημα είναι το υψηλό κόστος. Οι μικροϊδιοκτήτες δεν αντιλαμβάνονται τον μηχανισμό esco, οι εύποροι ιδιοκτήτες είναι πιο ανοικτοί. Για τα έργα του εμπορικού τομέα ένα βασικό εμπόδιο είναι ότι οι ιδιοκτήτες κτηρίων έχουν περιορισμένη ενημέρωση. Τέλος, υπάρχουν γενικότερα εμπόδια στη χρηματοδότηση των escoprojects: οι χρηματοδοτικοί φορείς σε νέες αγορές αντιμετωπίζουν έλλειψη ενημέρωσης σχετικά με τις χρηματοδοτήσεις, γι’ αυτό και συνήθως τα escoprojects τα  χρηματοδοτούν πολυμερείς τράπεζες και άλλες υπηρεσίες όπως η Παγκόσμια Τράπεζα, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης, το Global Environmenet Facility, το Carbon Trust κλπ.

«Συμπερασματικά θα έλεγα», κατέληξε ο κ. Νιφόρος, «ότι ο καλύτερος τρόπος για να πειστεί το κοινό για την αξία της ενεργειακής αναβάθμισης είναι η παροχή κινήτρων για την ενεργειακή αναβάθμιση των δημόσιων κτηρίων. Το χρηματοδοτικό αποτελεί το μέγιστο πρόβλημα όχι μόνο επειδή η Ελλάδα έχει κρίση και περιορισμένη ρευστότητα αλλά και επειδή ευρύτερα οι τράπεζες δεν έχουν αντιληφθεί τις διαστάσεις του θέματος και δεν στηρίζουν τον κλάδο. Πρέπει να εξηγηθεί στις τράπεζες και τα private equities από πού θα βγουν οι αποδόσεις που κυνηγούν με τα escoprojects. Τέλος, μπορούμε να προσδοκούμε βάσιμα ότι επένδυση σε έργα των δήμων θα φέρει κι άλλους παίκτες στην αγορά». 

 

Το πάνελ συντόνισε ο δημοσιογράφος, κ. Αργύρης Δεμερτζής.

10